महेश सिंह लहान,- जैविक विविधताको संरक्षण, अभिलेखीकरण तथा समुदायस्तरमा संरक्षण चेतना विस्तार गर्ने उद्देश्यले सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहका प्रतिनिधिहरूलाई लक्षित गरी दुई दिने क्षमता विकास तालिम सम्पन्न गरिएको छ।
केयर नेपाल, सामुदायिक वन उपभोक्ता महासंघ नेपाल (फेकोफन) र राष्ट्रिय कृषक समूह महासंघ नेपालद्वारा सञ्चालित संरक्षण परियोजनाअन्तर्गत आयोजित तालिममा ९ वटा सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहबाट छनोट गरिएका संरक्षण अभियन्ताहरू सहभागी भएका थिए।
तालिमको पहिलो दिन जैविक विविधता संरक्षण, अभिलेखीकरण विधि, सामुदायिक वनको भूमिका तथा नागरिक वैज्ञानिकको अवधारणाबारे सैद्धान्तिक प्रशिक्षण दिइएको थियो। दोस्रो दिन सहभागीहरूलाई फिल्डमा लगेर वन क्षेत्रमा रहेका जैविक स्रोतहरूको पहिचान, अभिलेखीकरण र तथ्यांक संकलनसम्बन्धी अभ्यास गराइएको आयोजकले जनाएको छ।
कार्यक्रम अधिकृत टेकेन्द्र शाहका अनुसार तालिमपछि सहभागीहरूले आफ्ना समुदायमा जैविक विविधताको अभिलेखीकरण गर्ने, संरक्षणसम्बन्धी जनचेतना फैलाउने तथा सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहहरूमा नागरिक वैज्ञानिकका रूपमा वन संरक्षणसम्बन्धी कक्षा सञ्चालन गर्नेछन्।
“स्थानीय समुदायलाई संरक्षणको प्रत्यक्ष साझेदार बनाउने उद्देश्यले नागरिक वैज्ञानिकको अवधारणा अघि सारिएको हो,” शाहले भने, “यसले वन तथा जैविक विविधताको संरक्षणमा समुदायको स्वामित्व र उत्तरदायित्व बढाउने अपेक्षा गरिएको छ।”
तालिमको सहजीकरण जगदीश भट्ट र टेकेन्द्र शाहले गरेका थिए। कार्यक्रममा राष्ट्रिय कृषक समूह महासंघ नेपालका संरक्षण परियोजना अधिकृत शोभा पासमान, महासंघका मधेश प्रदेश सचिव यामुन प्रसाद यादवलगायतको उपस्थिति रहेको थियो।
सामुदायिक वन उपभोक्ता महासंघ नेपालका अध्यक्ष चन्देश्वर साहको अध्यक्षतामा सम्पन्न कार्यक्रमका सहभागीहरूले सिकेका ज्ञान र सीपलाई समुदायस्तरमा प्रयोग गरी वन संरक्षण अभियानलाई थप प्रभावकारी बनाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्।
वन क्षेत्रमा बढ्दो मानवीय दबाब, जलवायु परिवर्तन र जैविक विविधतामाथि बढ्दै गएको जोखिमका बीच स्थानीय समुदायको क्षमता अभिवृद्धिमार्फत संरक्षण प्रयासलाई सुदृढ बनाउने उद्देश्यले यस्ता कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको आयोजक संस्थाहरूले बताएका छन्।
